Điện hạt nhân Ninh Thuận 1: mặt bằng mới đạt 30%

Một dự án cấp quốc gia, tiền đã bố trí, mà mặt bằng vẫn là chỗ chậm nhất. Đó là bài học đọc được cho mọi dự án khác.

Theo Báo Khánh Hoà ngày 24/08/2026, công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng Dự án Nhà máy Điện hạt nhân Ninh Thuận 1 tại xã Phước Dinh mới đạt hơn 30% diện tích.

Tỉnh đặt mốc hoàn thành toàn bộ khâu này vào 15/10/2026.

Bốn tỷ lệ, và khoảng cách giữa chúng

-> Điều đáng đọc nằm ở khoảng cách 53,6% – 27,7%. Phương án bồi thường đã duyệt cho hơn nửa diện tích, nhưng tiền mới tới tay chưa được một phần ba. Duyệt xong không có nghĩa là xong.

Còn khoảng 98 trường hợp với 33,62 ha đang chờ cơ chế, chính sách đặc thù — nhóm không xử lý được bằng quy định chung. Sở Nông nghiệp đã cử 5 cán bộ xuống xã Phước Dinh hỗ trợ phân loại hồ sơ và theo dõi từng trường hợp; Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trịnh Minh Hoàng chỉ đạo xử lý dứt điểm các trường hợp đủ điều kiện thay vì chờ gom thành đợt.

Vì sao 98 trường hợp phải chờ cơ chế đặc thù

Khoảng 98 trường hợp với 33,62 ha không xử lý được bằng quy định chung, và nhóm này thường nặng ở đúng một khâu: xác định nguồn gốc đất.

Muốn lập được phương án bồi thường, cơ quan chức năng phải trả lời được ba câu: thửa đất này ai sử dụng, sử dụng từ bao giờ, và bằng căn cứ nào. Với đất ven biển miền Trung có lịch sử canh tác và cư trú kéo dài nhiều thế hệ, giấy tờ gốc thường không đầy đủ.

-> Nghĩa là thời gian ở khâu này không mua được bằng tiền. Kinh phí đã giải ngân 44,6% trong khi diện tích thu hồi mới 30,3% — chênh lệch đó cho thấy nút thắt nằm ở hồ sơ chứ không nằm ở vốn.

Cách xử lý được chọn — làm dứt điểm từng trường hợp đủ điều kiện thay vì chờ gom thành đợt — là cách rút ngắn được thời gian nhất trong tình huống này, vì nó không để phần dễ bị kẹt lại cùng phần khó.

Góc nhìn cho người mua tại Khánh Hoà

Bài học ở đây không phải về điện hạt nhân, mà về cách đọc tiến độ của bất kỳ dự án nào.

Đây là một dự án cấp quốc gia, có chỉ đạo sát, có tổ công tác đặc biệt, có kinh phí đã bố trí — và mặt bằng vẫn là chỗ chậm nhất. Nếu một dự án như vậy còn vướng, thì một dự án nhà ở thương mại thông thường càng dễ vướng hơn.

Ba điều rút ra khi nghe một chủ đầu tư nói "dự án đã giải phóng mặt bằng xong":

• Hỏi tỷ lệ đã THU HỒI, không hỏi tỷ lệ đã DUYỆT phương án. Hai con số này chênh nhau rất xa, và chỉ con số thứ nhất mới cho phép thi công.
• Hỏi phần còn lại vướng ở đâu. Vướng vì chưa thoả thuận giá là một chuyện; vướng vì chưa xác định được nguồn gốc đất là chuyện khác hẳn về mức độ khó.
• Đối chiếu bằng thực địa. Đất đã thu hồi thì nhìn thấy được trên công trường. Cách kiểm nằm ở bài đến công trường nên hỏi gì và hỏi ai.

Với thị trường bất động sản, tin này chưa tạo ra thay đổi nào đo được. Tác động của một nhà máy điện tới giá nhà đất là tác động dài hạn, đi qua việc làm và hạ tầng kèm theo, và nó nằm ở khu vực phía nam tỉnh chứ không ở Nha Trang.

Bối cảnh đầu tư hạ tầng chung của tỉnh, xem Khánh Hoà chốt ba cực tăng trưởng và vốn đầu tư và hạ tầng Khánh Hoà đến đâu.

Câu hỏi thường gặp