Chuyên mục
Quy hoạch – Hạ tầng Tiến độ dự án Pháp lý – Chính sách Thị trường Tất cả bài viết
Dự án đang phân phối
Tất cả dự án (bản công khai) → Vinhomes Pearl Bay Vinhomes Green Paradise CharmoraCity Vega Alora Residences La Tiên Villa Nhà phố VCN Phước Long 2
Công cụ
Sa bàn Vinhomes Pearl Bay Sa bàn VCN Phước Long 2 Toàn cảnh CharmoraCity Giỏ hàng BĐS dòng tiền
Hồ sơ đọc của bạn
Đã lưu Đang theo dõi Đã xem
Liên hệ
Gọi 0886 96 6669 Gọi 0914 16 1111 Nhắn Zalo Gửi yêu cầu tư vấn Tuyển dụng →

Tìm trong các bài đang hiện trên trang chủ. Muốn tìm sâu hơn, mở mục Tin.

Tin dự án Quy hoạch – Hạ tầng Pháp luật – Chính sách Tin thị trường Khánh Hoà TP.HCM Hà Nội

Hai người chưa kết hôn mua chung nhà: đứng tên thế nào cho chắc

M Mr Tuyên Mayhomes - Chi nhánh Nha Trang · Cập nhật lần cuối: 13/11/2026

Hai người chung sống hoặc sắp cưới nhưng chưa đăng ký kết hôn vẫn được cùng đứng tên trên giấy chứng nhận, nhưng giữa họ không phát sinh quan hệ vợ chồng, nên tài sản được giải quyết theo thoả thuận và theo Bộ luật Dân sự. Bài nêu cách ghi tên, vì sao phải có văn bản thoả thuận phần góp, và điều xảy ra với căn nhà khi hai người chia tay, khi một người mất, và khi họ cưới sau này.

Một cặp đôi chụp ảnh cưới dưới tán cây trong công viên. Nhiều người góp tiền mua nhà từ trước ngày đăng ký kết hôn, và với pháp luật, căn nhà ấy chưa phải tài sản của vợ chồng. Ảnh minh hoạ. (Ảnh: Harald Hoyer, CC BY-SA 2.0)
Một cặp đôi chụp ảnh cưới dưới tán cây trong công viên. Nhiều người góp tiền mua nhà từ trước ngày đăng ký kết hôn, và với pháp luật, căn nhà ấy chưa phải tài sản của vợ chồng. Ảnh minh hoạ. (Ảnh: Harald Hoyer, CC BY-SA 2.0)

Hai người chưa đăng ký kết hôn vẫn được cùng đứng tên trên sổ, nhưng luật hôn nhân không bảo vệ phần của ai, nên tên trên sổ phải đi kèm một văn bản ghi rõ mỗi người góp bao nhiêu. Khoản 1 Điều 14 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 nói thẳng rằng chung sống như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn thì không phát sinh quyền, nghĩa vụ giữa vợ và chồng. Căn nhà hai người cùng mua vì thế được đối xử như tài sản của hai người bạn góp tiền, không phải tài sản của một gia đình. Bài này nêu cách ghi tên, những gì cần viết thành văn bản ngay ngày đặt cọc, và ba tình huống mà hầu hết các cặp đôi chỉ nghĩ tới khi đã muộn.

Chưa kết hôn có được cùng đứng tên trên sổ không?

Được, và cách ghi tên mặc định là mỗi người được cấp một giấy chứng nhận có tên cả hai. Khoản 2 Điều 135 Luật Đất đai 2024 quy định thửa đất có nhiều người chung quyền thì giấy chứng nhận ghi đầy đủ tên những người đó và cấp cho mỗi người một giấy; nếu cả hai yêu cầu, cơ quan đăng ký cấp chung một giấy và trao cho người đại diện, theo LuatVietnam. Người đại diện cầm giấy nhưng không có thêm quyền nào so với người kia.

Khi ký hợp đồng mua và nộp hồ sơ sang tên, mỗi người cần giấy tờ chứng minh tình trạng hôn nhân của mình, theo hướng dẫn trên Thư viện Pháp luật. Giấy này xác nhận cả hai đang độc thân, để phòng công chứng và cơ quan đăng ký biết căn nhà không dính vào tài sản chung của một cuộc hôn nhân nào khác.

Phương án để một người đứng tên một mình rồi "hứa miệng" phần của người kia là phương án rủi ro nhất. Người không có tên trên sổ chỉ còn cách chứng minh khoản tiền mình đã chuyển, và phải ra toà nếu người đứng tên không thừa nhận khoản góp đó.

Vì sao phải ghi rõ phần góp của mỗi người?

Vì khi không có thoả thuận, phần của mỗi người do người đó tự chứng minh, và không có nguyên tắc chia đôi như vợ chồng ly hôn. Điều 16 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định quan hệ tài sản của hai người chung sống không đăng ký kết hôn giải quyết theo thoả thuận; không có thoả thuận thì theo Bộ luật Dân sự. Toà án khi đó xét ai đã chuyển bao nhiêu tiền, vào lúc nào, và công việc nội trợ duy trì đời sống chung được coi như lao động có thu nhập.

Bộ luật Dân sự 2015 chia sở hữu chung làm hai loại. Sở hữu chung theo phần (Điều 209) là khi phần của mỗi người được xác định, ví dụ 60% và 40%; sở hữu chung hợp nhất (Điều 210) là khi phần của mỗi người không được xác định. Hai người chưa kết hôn nên chọn sở hữu chung theo phần và viết con số đó ra giấy, vì con số ấy quyết định mỗi người nhận lại bao nhiêu khi bán.

Nên ghi trong văn bản thoả thuậnVì sao
Số tiền mỗi người góp, ngày chuyển, tài khoản chuyểnLà bằng chứng phần góp khi có tranh chấp
Tỷ lệ sở hữu (ví dụ 60/40)Quyết định tiền chia khi bán hoặc khi một người rút
Ai trả khoản vay hằng tháng, tỷ lệ bao nhiêuTiền trả góp sau ngày mua cũng là phần góp
Cách định giá khi một người muốn mua lại phần người kiaTránh kẹt khi hai bên không thống nhất giá
Thời hạn và cách bán nếu hai người chia tayMột bên không thể giữ nhà mãi khi bên kia cần tiền

Văn bản này nên được công chứng cùng ngày ký hợp đồng mua để có giá trị chứng cứ cao nhất. Những điều cần chốt khi mua chung với người khác, từ bạn bè đến anh em, đã viết chi tiết ở bài đồng sở hữu trên một sổ hồng.

Xấu: "Hai đứa cùng góp, sau này tính sau." Tốt: "Căn nhà 3 tỷ đồng, Lan góp 1,8 tỷ đồng ngày 05/3, Minh góp 1,2 tỷ đồng ngày 07/3, sở hữu theo phần 60/40; khoản vay hằng tháng mỗi người trả một nửa và được cộng vào phần góp." Câu thứ hai trả lời trước câu hỏi mà một ngày nào đó toà án sẽ hỏi. Tên và số tiền trong ví dụ là minh hoạ.

Một bản hợp đồng in sẵn nằm trên bàn, chiếc bút máy đặt cạnh dòng chữ ký trống. Văn bản thoả thuận phần góp giữa hai người chưa kết hôn nên được ký và công chứng cùng ngày với hợp đồng mua nhà. Ảnh minh hoạ. (Ảnh: Blogtrepreneur, CC BY 2.0)
Một bản hợp đồng in sẵn nằm trên bàn, chiếc bút máy đặt cạnh dòng chữ ký trống. Văn bản thoả thuận phần góp giữa hai người chưa kết hôn nên được ký và công chứng cùng ngày với hợp đồng mua nhà. Ảnh minh hoạ. (Ảnh: Blogtrepreneur, CC BY 2.0)

Chia tay, một người mất, hay cưới sau: căn nhà đi về đâu?

Mỗi tình huống có một lối ra khác nhau, và cả ba đều rõ ràng hơn nhiều khi phần góp đã được viết ra từ đầu.

  • Khi chia tay. Hai người chia căn nhà theo văn bản thoả thuận; không có văn bản thì theo Bộ luật Dân sự như đã nêu. Nếu một người bán phần của mình, Điều 218 Bộ luật Dân sự cho người kia quyền ưu tiên mua trước. Khi người ở lại mua phần của người đi, giao dịch giữa hai người chưa kết hôn không thuộc diện miễn thuế thu nhập cá nhân như giữa vợ với chồng, nên vẫn chịu thuế 2% trên giá chuyển nhượng phần đó, theo Báo Chính phủ ngày 02/07/2026.
  • Khi một người mất. Người chung sống không đăng ký kết hôn không thuộc hàng thừa kế thứ nhất, vốn gồm vợ, chồng, cha mẹ và con của người chết theo Điều 651 Bộ luật Dân sự. Phần nhà của người mất vì thế thuộc về cha mẹ hoặc con của họ, và người còn lại phải cùng đứng tên với những người thừa kế đó. Muốn để lại phần của mình cho người kia, mỗi người lập di chúc; cách viết cho có hiệu lực ở bài di chúc nhà đất viết sao cho có hiệu lực.
  • Khi cưới sau này. Phần mỗi người có từ trước khi kết hôn là tài sản riêng của người đó theo Điều 43 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, dù hai vợ chồng đã ở trong căn nhà ấy nhiều năm. Hai người muốn căn nhà thành tài sản chung vợ chồng thì lập văn bản nhập tài sản riêng vào tài sản chung theo Điều 46; điểm khác biệt giữa nhà mua trước và sau ngày cưới đã có ở bài mua nhà trước hay sau khi kết hôn.
Dãy nhà ống nhiều tầng ở Hà Nội với ban công sắt, cửa chớp gỗ và chậu cây treo trên lan can. Căn nhà hai người cùng ở mỗi ngày có thể vẫn là hai phần tài sản riêng trên giấy tờ cho tới khi họ chọn nhập chung. Ảnh minh hoạ. (Ảnh: Francisco Anzola, CC BY 2.0)
Dãy nhà ống nhiều tầng ở Hà Nội với ban công sắt, cửa chớp gỗ và chậu cây treo trên lan can. Căn nhà hai người cùng ở mỗi ngày có thể vẫn là hai phần tài sản riêng trên giấy tờ cho tới khi họ chọn nhập chung. Ảnh minh hoạ. (Ảnh: Francisco Anzola, CC BY 2.0)

Làm theo thứ tự nào khi hai người chưa cưới mua chung?

Ba bước này nên xong trước hoặc cùng ngày ký hợp đồng mua, không để tới sau ngày nhận sổ.

  • Bước 1 — Chuyển tiền góp bằng tài khoản đứng tên mình. Mỗi người chuyển phần của mình từ tài khoản riêng vào tài khoản bên bán hoặc tài khoản nhận cọc, để sao kê ngân hàng trở thành bằng chứng phần góp.
  • Bước 2 — Lập văn bản thoả thuận sở hữu theo phần. Ghi tỷ lệ, cách chia khoản vay, cách định giá khi một người muốn rút, rồi công chứng cùng lúc với hợp đồng mua.
  • Bước 3 — Ghi đủ hai tên khi sang tên và cân nhắc di chúc. Nộp hồ sơ với giấy xác nhận tình trạng hôn nhân của từng người, chọn mỗi người một giấy hay chung một giấy, và mỗi người lập di chúc cho phần của mình nếu muốn người kia được nhận.

Ai KHÔNG nên mua chung khi chưa kết hôn?

Hai người chưa thống nhất được tỷ lệ góp hoặc ngại nói chuyện tiền bạc với nhau không nên mua chung lúc này. Nếu họ không viết được con số 60/40 ra giấy hôm nay, thì một ngày nào đó toà án sẽ phải tìm con số ấy từ sao kê ngân hàng và lời khai của hai bên.

Người dùng gần như toàn bộ tiền của mình còn người kia góp rất ít cũng nên cân nhắc đứng tên một mình và cho người kia vay hoặc ở cùng, thay vì đồng sở hữu. Đồng sở hữu đặt cả hai vào cùng một quyết định mỗi lần bán, cho thuê hay thế chấp, và mọi quyết định ấy cần chữ ký của cả hai.

Người phù hợp là hai người đã chốt tỷ lệ góp, sẵn sàng công chứng thoả thuận ngay ngày mua, và hiểu rằng tới khi đăng ký kết hôn, mỗi phần của căn nhà vẫn là tài sản riêng của từng người. Khi sổ ghi nhiều tên, ai được quyết định bán và cần chữ ký của ai đã có ở bài đất đứng tên nhiều người quyền bán thuộc về ai.

Câu hỏi thường gặp

Chưa đăng ký kết hôn có được cùng đứng tên sổ đỏ không?

Được. Luật Đất đai 2024 cho nhiều người cùng có quyền sử dụng một thửa đất và ghi đầy đủ tên từng người trên giấy chứng nhận, mỗi người một giấy hoặc chung một giấy nếu cả hai yêu cầu. Khi làm thủ tục, mỗi người cần giấy tờ chứng minh tình trạng hôn nhân của mình.

Hai người chưa cưới chia tay thì căn nhà chung chia thế nào?

Theo Điều 16 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, căn nhà được chia theo thoả thuận của hai người; không có thoả thuận thì chia theo Bộ luật Dân sự, dựa trên phần mỗi người chứng minh được mình đã góp, có tính công sức duy trì đời sống chung. Không có nguyên tắc chia đôi mặc định như vợ chồng ly hôn.

Một người mất thì phần nhà của họ thuộc về người còn lại không?

Không tự động. Người chung sống không đăng ký kết hôn không thuộc hàng thừa kế thứ nhất, nên phần nhà của người mất chia cho cha mẹ, con của họ theo pháp luật, trừ khi có di chúc để lại phần đó cho người còn lại.

Sau khi kết hôn, căn nhà mua chung trước đó có thành tài sản chung vợ chồng không?

Không tự động. Phần của mỗi người có từ trước khi kết hôn là tài sản riêng của người đó theo Điều 43 Luật Hôn nhân và gia đình 2014. Muốn biến căn nhà thành tài sản chung vợ chồng, hai người lập văn bản nhập tài sản riêng vào tài sản chung theo Điều 46.

Số liệu trong bài lấy từ đâu (6 mục)
Khẳng định trong bàiCăn cứ
Nam, nữ đủ điều kiện kết hôn chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn thì không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ giữa vợ và chồng (khoản 1 Điều 14); quan hệ tài sản, nghĩa vụ và hợp đồng của họ giải quyết theo thoả thuận, không có thoả thuận thì theo Bộ luật Dân sự và quy định khác; việc giải quyết phải bảo đảm quyền lợi của phụ nữ và con, công việc nội trợ để duy trì đời sống chung được coi như lao động có thu nhập (Điều 16); tài sản có trước khi kết hôn là tài sản riêng (Điều 43); vợ chồng có quyền nhập tài sản riêng vào tài sản chung (Điều 46)Luật Hôn nhân và gia đình 2014 (Luật số 52/2014/QH13); Báo Pháp luật Việt Nam — 'Không đăng kí kết hôn, có được phân chia tài sản không?' (baophapluat.vn/khong-dang-ki-ket-hon-co-duoc-phan-chia-tai-san-khong-post241084.html), truy cập 13/11/2026
Thửa đất có nhiều người chung quyền sử dụng thì giấy chứng nhận ghi đầy đủ tên những người có chung quyền và cấp cho mỗi người 01 giấy chứng nhận; nếu những người này có yêu cầu thì cấp chung một giấy và trao cho người đại diện (khoản 2 Điều 135 Luật Đất đai 2024)LuatVietnam — 'Quy định về ghi tên Sổ đỏ khi có chung quyền sử dụng đất' (luatvietnam.vn/dat-dai-nha-o/ghi-ten-so-do-khi-co-chung-quyen-su-dung-dat-567-23120-article.html), truy cập 13/11/2026
Hai người chưa đăng ký kết hôn có thể thoả thuận cùng nhận chuyển nhượng và cùng đứng tên trên giấy chứng nhận; khi làm thủ tục cần xuất trình giấy tờ chứng minh tình trạng hôn nhânThư viện Pháp luật — 'Chưa đăng ký kết hôn có thể cùng nhau đứng tên sổ đỏ không?' (thuvienphapluat.vn/hoi-dap-phap-luat/chua-dang-ky-ket-hon-co-the-cung-nhau-dung-ten-so-do-khong-284741.html), truy cập 13/11/2026
Sở hữu chung theo phần: mỗi chủ sở hữu có quyền, nghĩa vụ tương ứng với phần của mình (Điều 209); sở hữu chung hợp nhất: phần của mỗi người không được xác định (Điều 210); chủ sở hữu chung theo phần bán phần của mình thì các chủ sở hữu chung khác có quyền ưu tiên mua (Điều 218); người thừa kế theo pháp luật hàng thứ nhất gồm vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết (Điều 651)Bộ luật Dân sự 2015 (Luật số 91/2015/QH13)
Thu nhập từ chuyển nhượng, tặng cho bất động sản giữa vợ với chồng, cha mẹ với con và một số quan hệ thân thuộc khác được miễn thuế thu nhập cá nhân; thuế suất chuyển nhượng bất động sản với cá nhân cư trú là 2% trên giá chuyển nhượngBáo Chính phủ 02/07/2026 — 'Trường hợp nào được miễn thuế thu nhập cá nhân khi chuyển nhượng bất động sản?' (baochinhphu.vn/truong-hop-nao-duoc-mien-thue-thu-nhap-ca-nhan-khi-chuyen-nhuong-bat-dong-san-102260702171825731.htm); Thư viện Pháp luật — 'Cách tính thuế TNCN từ chuyển nhượng bất động sản theo Nghị định 253/2026/NĐ-CP' (thuvienphapluat.vn/banan/tin-tuc/cach-tinh-thue-tncn-tu-chuyen-nhuong-bat-dong-san-moi-nhat-2026-theo-nghi-dinh-2532026ndcp-51115.html)
Ví dụ căn nhà 3 tỷ đồng, một người góp 1,8 tỷ đồng và người kia góp 1,2 tỷ đồng, tương ứng 60% và 40%; nếu một người chuyển phần 40% cho người kia thì thuế 2% tính trên giá ghi trong hợp đồng chuyển nhượng phần đóVí dụ minh hoạ của người viết, không phải giao dịch thật