Bài trả lời câu hỏi gây tranh cãi nhiều nhất khi cho thuê căn hộ: từng khoản điện nước và phí dịch vụ do ai trả, và ghi thế nào cho rõ.

Cách tránh tranh cãi là ghi từng khoản vào hợp đồng thuê và chốt chỉ số đồng hồ lúc bàn giao, vì nguyên nhân cãi nhau nhiều nhất khi cho thuê căn hộ không phải tiền thuê mà là các khoản kèm theo. Thông thường người thuê trả điện, nước, internet theo mức dùng thực tế, còn chủ nhà trả phí quản lý chung cư và kinh phí bảo trì. Nhưng đó là thông lệ, và hợp đồng quyết định.
Bài đưa bảng chia chi phí, cách ghi vào hợp đồng và những điểm hay bị bỏ sót. Bài không nêu số tiền cụ thể.
Khoản nào thường do ai trả?
Điện, nước, internet thường do người thuê trả theo mức dùng thực; phí quản lý, kinh phí bảo trì và thuế thường do chủ nhà trả. Một số khoản như gửi xe, rác, vệ sinh có thể chia khác nhau.
| Khoản | Thông lệ | Lưu ý khi ghi hợp đồng |
|---|---|---|
| Tiền điện | Người thuê, theo chỉ số đồng hồ | Chốt chỉ số lúc giao, không thu cao hơn đơn giá áp dụng |
| Tiền nước | Người thuê, theo chỉ số | Căn hộ có đồng hồ riêng thì tính theo đồng hồ |
| Internet, truyền hình | Người thuê | Ai đứng tên hợp đồng nhà mạng |
| Phí quản lý chung cư | Chủ nhà | Có thể thoả thuận người thuê chịu |
| Kinh phí bảo trì | Chủ nhà | Nộp một lần theo quy định, không chuyển cho người thuê |
| Phí gửi xe | Người thuê | Ghi số xe và phí theo bảng của ban quản lý |
| Rác, vệ sinh | Theo thoả thuận | Một số toà đã gộp vào phí quản lý |
| Thuế thu nhập từ cho thuê | Chủ nhà | Xem bài về thuế cho thuê |
Không khoản nào trong bảng là bắt buộc phải chia như vậy. Hai bên có thể thoả thuận khác, miễn là ghi rõ và không trái quy định.

Làm sao tính tiền điện nước cho công bằng?
Hãy dùng đồng hồ riêng nếu có, chốt chỉ số lúc bàn giao, và tính theo chỉ số thực với đơn giá đúng quy định. Cách khoán đồng đều dễ gây bất mãn khi một bên dùng nhiều hơn.
- Đồng hồ riêng. Căn hộ thường có đồng hồ điện, nước riêng; chụp ảnh chỉ số lúc giao.
- Chốt chỉ số hằng tháng. Cùng ngày mỗi tháng, hai bên cùng xác nhận qua ảnh.
- Đơn giá theo quy định. Điện sinh hoạt tính theo bậc thang; chủ nhà không nên thu cao hơn mức áp dụng.
- Hoá đơn gốc. Nếu chủ nhà đứng tên hợp đồng điện nước, đính kèm hoá đơn khi thu.
- Khoán chỉ khi hai bên đồng ý rõ. Ví dụ khoán tiền nước cho căn ít người.
Đơn giá cụ thể thay đổi theo thời gian, nên bài không nêu số. Hãy xem trên hoá đơn gần nhất hoặc hỏi ban quản lý toà nhà.
Cần ghi gì vào hợp đồng thuê?
Ghi từng khoản, người trả, cách tính, ngày chốt, cách thanh toán và hậu quả chậm trả. Một đoạn hợp đồng cụ thể ngắn tránh được hàng chục tin nhắn tranh cãi.
- Danh mục khoản phí. Điện, nước, internet, quản lý, gửi xe, rác, loại khác.
- Người trả từng khoản.
- Cách tính. Theo chỉ số đồng hồ hay khoán; đơn giá hay mức khoán.
- Ngày chốt và hạn nộp.
- Biên bản chỉ số lúc bàn giao và lúc trả nhà.
- Xử lý khoản phát sinh. Phí sửa chữa nhỏ do người thuê gây ra, phí vệ sinh khi trả nhà.
Với chung cư, hãy đọc nội quy ban quản lý. Có toà yêu cầu chủ nhà thông báo người thuê, đăng ký tạm trú và nộp một khoản cọc thẻ thang máy. Nếu không biết trước, khoản đó làm lệch tính toán của cả hai bên.

Bài chi phí thực để đưa một căn hộ vào cho thuê và bài cho thuê nguyên căn hay chia phòng đặt các khoản này vào bức tranh dòng tiền, còn bài khách thuê không trả tiền, chủ nhà làm gì nói bước xử lý khi chậm trả.
Không bao giờ thu điện nước 'theo cảm giác' mà không có chỉ số. Con số không có căn cứ là thứ người thuê sẽ nhớ lâu nhất và đem ra tranh luận.
Ai KHÔNG nên khoán gọn mọi chi phí?
Chủ nhà có người thuê dùng điện nước rất khác nhau, hoặc cho thuê nhiều phòng, không nên khoán gọn. Khoán chỉ công bằng khi mức dùng ổn định.
Nếu khoán, hãy ghi mức khoán, điều kiện điều chỉnh khi chi phí thật tăng và quyền xem hoá đơn. Bài này không nêu đơn giá điện, nước hay phí quản lý; hãy xem hoá đơn thực và hỏi ban quản lý toà nhà.
Ai nên mua — và ai không nên
Phù hợp nếu…
- Anh/chị là chủ căn hộ định cho thuê và muốn ghi rõ khoản nào ai trả.
- Anh/chị là người thuê muốn biết khoản nào hợp lý phải trả.
Chưa phù hợp nếu…
- Anh/chị cần biết đơn giá điện nước chính xác hiện hành. Hãy hỏi công ty điện, công ty cấp nước hoặc ban quản lý toà nhà.
Câu hỏi thường gặp
Phí quản lý chung cư do chủ nhà hay người thuê trả?
Mặc định là chủ sở hữu căn hộ nộp phí quản lý cho ban quản lý. Chủ nhà có thể thoả thuận để người thuê chịu hoặc chia, nhưng phải ghi rõ trong hợp đồng thuê. Nếu không ghi, tranh cãi dễ xảy ra.
Chủ nhà có được tính tiền điện nước cao hơn giá nhà nước không?
Không nên. Theo nguyên tắc về điện, nước sinh hoạt, chủ nhà bán lại cho người thuê không nên thu cao hơn đơn giá áp dụng. Hãy dùng đồng hồ riêng và chia theo chỉ số thực. Kiểm quy định hiện hành khi lập hợp đồng.
Nên ghi những gì vào hợp đồng thuê về chi phí?
Ghi từng khoản: điện, nước, internet, phí quản lý, gửi xe, rác, và người trả; ghi cách tính (chỉ số đồng hồ hay khoán); ngày chốt chỉ số; cách thanh toán. Đính kèm biên bản chỉ số lúc bàn giao.
Số liệu trong bài lấy từ đâu (1 mục)
| Khẳng định trong bài | Căn cứ |
|---|---|
| Cách chia chi phí vận hành căn hộ cho thuê là thực hành thông dụng và do hợp đồng thuê quyết định; thông thường người thuê trả điện, nước, internet theo mức dùng thực tế, chủ nhà trả phí quản lý chung cư và kinh phí bảo trì, các khoản khác theo thoả thuận; chủ nhà không nên thu điện nước của người thuê cao hơn đơn giá áp dụng cho điện, nước sinh hoạt theo quy định hiện hành, người đọc cần kiểm văn bản đang có hiệu lực; bài không dùng số tiền cụ thể | Tổng hợp thực hành cho thuê nhà ở và nguyên tắc chung của pháp luật dân sự; Mayhomes - Chi nhánh Nha Trang tổng hợp, không thay thế tư vấn pháp lý cho hợp đồng cụ thể |
