Trước khi nhận căn hộ, người mua nên tự kiểm năm hạng mục phòng cháy ở tầng hầm gồm đầu phun chữa cháy, báo cháy, hút khói, lối thoát nạn, khu sạc xe điện, và xin xem văn bản chấp thuận kết quả nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy của công trình.

Phần lớn người mua chung cư dành cả buổi nhận nhà để soi vết nứt tường, độ phẳng sàn và vòi sen trong căn hộ, rồi đi thang máy xuống hầm lấy xe mà không nhìn lên trần lần nào. Tầng hầm là nơi khói tụ nhanh nhất khi có cháy, nên trước khi ký biên bản bàn giao, người mua nên tự kiểm năm hạng mục phòng cháy ở hầm và xin xem văn bản nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy của công trình. Việc này mất khoảng nửa giờ và không cần kiến thức kỹ thuật.
Vì sao tầng hầm là nơi người mua nên kiểm kỹ nhất?
Tầng hầm vừa là nơi đỗ hàng trăm xe chứa xăng và pin, vừa là không gian kín ít cửa thoát khói, nên một đám cháy nhỏ ở đây lan khói lên các tầng rất nhanh. Các vụ cháy chung cư được báo chí đưa tin những năm gần đây cho thấy khói, chứ không phải lửa, thường là thứ gây hại chính cho cư dân.
Khung pháp lý cho việc này đã có. Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ 2024 có hiệu lực từ ngày 01/7/2025, và Quy chuẩn QCVN 06:2022/BXD về an toàn cháy cho nhà và công trình là quy chuẩn mà hồ sơ thiết kế chung cư phải theo, kể cả phần tầng hầm. Người mua không cần đọc hết quy chuẩn; người mua chỉ cần biết hệ thống nào phải có mặt và nhìn xem nó có hoạt động hay không.
Cuộc tranh luận về việc giữ hay bỏ bước kiểm tra phòng cháy với chung cư được viết ở bài đề nghị giữ kiểm tra PCCC với chung cư và nhà cao tầng.
Người mua tự kiểm được những gì ở tầng hầm?
Người mua tự kiểm được năm hạng mục bằng mắt: đầu phun trên trần, đầu báo cháy và nút báo cháy, quạt hút khói, lối thoát nạn, và khu sạc xe điện. Không hạng mục nào trong số này đòi hỏi dụng cụ đo.
Bước 1 — Nhìn trần hầm. Người mua đi một vòng, nhìn các đầu phun chữa cháy có được lắp đều hay không, có bị máng cáp, ống gió hay tấm che chắn mới lắp đè lên hay không. Một đầu phun bị che là một khoảng trần không được bảo vệ.
Bước 2 — Tìm nút báo cháy và đầu báo. Nút ấn báo cháy thường đặt gần lối thoát, đầu báo khói hoặc báo nhiệt gắn trên trần. Người mua xem chúng có đèn trạng thái, có nắp đậy nguyên vẹn hay không.
Bước 3 — Xem quạt hút khói và cửa gió. Hầm có các miệng hút khói nối với quạt. Người mua có thể hỏi ban quản lý lịch chạy thử và xin có mặt trong một lần chạy thử.
Bước 4 — Đi thử lối thoát nạn. Người mua tự đi từ chỗ đỗ xe của mình tới cầu thang thoát nạn gần nhất, xem đèn chỉ dẫn có sáng, cửa ngăn cháy có tự đóng lại sau khi đi qua, và lối đi có bị chất đồ hay không.
Bước 5 — Nhìn khu sạc xe điện. Nếu toà nhà có trạm sạc trong hầm, người mua xem trạm nằm ở khu riêng hay rải rác, có tủ điện bảo vệ và nằm trong vùng có đầu phun hay không.

Văn bản nào người mua nên xin xem?
Văn bản quan trọng nhất là văn bản chấp thuận kết quả nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy của công trình, do cơ quan Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy cấp trước khi toà nhà đưa vào sử dụng. Văn bản này cho biết hệ thống đã được kiểm tra theo hồ sơ thiết kế được thẩm duyệt.
Người mua có thể đề nghị chủ đầu tư hoặc ban quản lý cho xem bản sao. Một toà nhà đã nghiệm thu đầy đủ thường không ngại đưa văn bản này ra, vì nó là bằng chứng có lợi cho chính họ.
Xấu: "Toà nhà mình PCCC đầy đủ chứ em?" Câu hỏi này chỉ nhận về một chữ "có".
Tốt: "Anh chị cho em xem văn bản chấp thuận nghiệm thu phòng cháy chữa cháy của toà, và lần chạy thử quạt hút khói gần nhất là ngày nào?" Câu này hỏi giấy tờ và một sự việc có ngày cụ thể.
Kiểm thang máy, máy phát điện và các hệ thống kỹ thuật chung khác trước khi dọn vào ở được viết ở bài nghiệm thu thang máy và hệ thống kỹ thuật trước khi dọn vào ở.

Thấy vấn đề thì ghi vào đâu?
Mọi điểm chưa ổn ở tầng hầm nên được ghi vào biên bản kiểm tra khi nhận nhà, kèm ảnh có ngày giờ, trước khi người mua ký nhận. Biên bản có ghi chú là bằng chứng để yêu cầu khắc phục; biên bản ký trơn thì gần như không còn gì để dựa vào.
Phần chung như tầng hầm không nằm trong căn hộ, nhưng người mua vẫn là đồng sở hữu phần sở hữu chung của toà nhà. Ghi nhận sớm giúp ban quản trị sau này có tài liệu để làm việc với chủ đầu tư, thay vì mỗi cư dân tự đi khiếu nại riêng.
- Không bao giờ ký biên bản bàn giao khi chưa đi xuống hầm. Phần lớn người mua chỉ xuống hầm sau khi đã ký, và lúc đó mọi phát hiện trở thành chuyện "phát sinh sau bàn giao".
- Không bao giờ tự kéo dây sạc xe điện từ ổ điện thường xuống chỗ đỗ. Một sợi dây kéo dài qua sàn hầm là một nguồn chập điện nằm ngoài mọi thiết kế phòng cháy.
Ai KHÔNG phù hợp với căn hộ trong toà chưa nghiệm thu PCCC đầy đủ?
Gia đình có người già, trẻ nhỏ hoặc người đi lại khó khăn chịu rủi ro lớn nhất nếu dọn vào một toà nhà mà hệ thống phòng cháy chưa được nghiệm thu. Thời gian thoát ra khi có khói là điều không thể bù lại bằng bất cứ ưu đãi nào.
Người mua có xe điện và cần sạc hằng ngày cũng nên chọn toà có khu sạc được bố trí và quản lý rõ ràng. Với những người còn lại, một toà nhà đã có văn bản nghiệm thu và một ban quản lý sẵn lòng cho cư dân xem lịch chạy thử là tín hiệu tốt hơn bất kỳ lời giới thiệu nào trong tờ rơi.
Câu hỏi thường gặp
Nhận nhà chung cư có được xem giấy nghiệm thu PCCC không?
Người mua có quyền đề nghị chủ đầu tư hoặc ban quản lý cho xem văn bản chấp thuận kết quả nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy của công trình. Đây là văn bản cho biết hệ thống phòng cháy của toà nhà đã được cơ quan có thẩm quyền kiểm tra trước khi đưa vào sử dụng.
Sạc xe điện dưới tầng hầm chung cư có an toàn không?
Mức an toàn phụ thuộc khu sạc có được bố trí tập trung, có thiết bị bảo vệ điện và nằm trong vùng phủ của hệ thống chữa cháy, hút khói hay không. Người mua nên hỏi ban quản lý nội quy sạc xe điện và tránh tự kéo dây sạc từ ổ điện thường xuống chỗ đỗ.
Tầng hầm chung cư cần những hệ thống phòng cháy nào?
Tầng hầm thường có hệ thống đầu phun chữa cháy tự động, báo cháy, hút khói và thông gió, đèn chỉ dẫn thoát nạn và lối thoát lên mặt đất, theo yêu cầu của QCVN 06:2022/BXD. Chi tiết số lượng và vị trí do hồ sơ thiết kế được thẩm duyệt quyết định cho từng công trình.
Phát hiện hệ thống PCCC tầng hầm có vấn đề thì làm gì?
Người mua nên ghi rõ hạng mục và vị trí vào biên bản kiểm tra khi nhận nhà, chụp ảnh có ngày giờ, rồi gửi văn bản đề nghị chủ đầu tư hoặc ban quản lý khắc phục. Biên bản ký kèm ghi chú là bằng chứng nếu sau này phải yêu cầu bảo hành.
Số liệu trong bài lấy từ đâu (2 mục)
| Khẳng định trong bài | Căn cứ |
|---|---|
| Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ số 55/2024/QH15 có hiệu lực từ ngày 01/7/2025 | Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ 2024; tra cứu 10/2026 qua thuvienphapluat.vn |
| Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 06:2022/BXD về an toàn cháy cho nhà và công trình là quy chuẩn áp dụng cho thiết kế phòng cháy của chung cư, kể cả tầng hầm | Bộ Xây dựng, QCVN 06:2022/BXD (và sửa đổi 1:2023); tra cứu 10/2026 qua thuvienphapluat.vn |
