Theo VnExpress ngày 23/9/2026, Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HoREA) cảnh báo khoảng trống pháp lý đang để 'đầu nậu' núp danh nghĩa cá nhân gom đất, tách thửa, chuyển mục đích rồi phân lô bán nền mà không lập dự án — loại giao dịch này nằm ngoài phạm vi Luật Kinh doanh bất động sản nên người mua gần như không có lớp bảo vệ nào khi tranh chấp. HoREA đề nghị dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) điều chỉnh cả giao dịch đất trong và ngoài dự án. Bài này giải thích vì sao kẽ hở tồn tại và người mua đất nền ở Khánh Hoà tự kiểm những gì.

Theo VnExpress ngày 23/9/2026, Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HoREA) cảnh báo một khoảng trống pháp lý đang để "đầu nậu" đất nền lách luật: đứng tên cá nhân gom đất, tách thửa, chuyển mục đích sang đất ở rồi phân lô bán như một dự án, mà không phải lập dự án.
Kẽ hở nằm ở đâu?
Kẽ hở nằm ở chỗ hai luật nhìn cùng một mảnh đất theo hai cách. Luật Đất đai cho phép tách thửa, hợp thửa và chuyển mục đích nếu đủ điều kiện — đó là quyền chính đáng của người sử dụng đất. Còn Luật Kinh doanh bất động sản 2023, theo phân tích HoREA mà Tuổi Trẻ dẫn, loại trừ việc cá nhân chuyển nhượng đất ngoài dự án (khoản 2 Điều 1), trong khi đặt điều kiện khắt khe cho đất nền trong dự án (Điều 28).
-> Cùng là "bán nền", nhưng lô trong dự án phải có hạ tầng, có thủ tục, có chủ đầu tư chịu trách nhiệm; lô tách thửa đứng tên cá nhân thì không vướng những điều kiện đó. Người gom đất quy mô lớn chỉ cần đứng tên cá nhân là đi vòng qua cả bộ điều kiện.
| Đất nền trong dự án | Đất tách thửa ngoài dự án | |
|---|---|---|
| Luật điều chỉnh chính | Luật Kinh doanh bất động sản (Điều 28) | Luật Đất đai, Bộ luật Dân sự |
| Bên bán | Chủ đầu tư có dự án được duyệt | Cá nhân đứng tên sổ |
| Người mua tự kiểm | Pháp lý dự án, điều kiện mở bán | Gần như mọi thứ |
HoREA đề xuất gì?
HoREA đề nghị dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) điều chỉnh cả giao dịch đất trong và ngoài dự án. Theo Tuổi Trẻ, ông Lê Hoàng Châu kiến nghị tách chương về kinh doanh quyền sử dụng đất thành hai nhóm quy định riêng, vì đây là hai loại giao dịch có bản chất pháp lý khác nhau. Mục tiêu nêu ra là đồng bộ quản lý nhà nước và chặn các "chiêu" của đầu nậu, đồng thời vẫn giữ quyền chính đáng của người dân khi tách thửa bán đất của mình.
Đề xuất này rơi đúng lúc dự thảo đang mở lấy ý kiến trên VNeID — xem cách góp ý ba dự thảo luật trên VNeID. Cần nói rõ: đây mới là kiến nghị của một hiệp hội, chưa phải nội dung đã được đưa vào dự thảo.

Góc nhìn cho người mua tại Khánh Hoà
Đất nền tách thửa ven Nha Trang là đúng loại hàng mà kẽ hở này chạm tới. Ở các vùng giáp ranh như Diên Khánh, Cam Lâm hay Ninh Hoà, nhiều lô được rao là đất thổ cư mới tách từ thửa lớn, kèm con đường bê tông mới đổ — theo quan sát của người viết. Loại hàng này có thể hoàn toàn hợp pháp, nhưng khi có tranh chấp thì người mua không được lớp bảo vệ nào của luật kinh doanh bất động sản.
Trước khi xuống cọc, năm thứ nên tự kiểm:
- Nguồn gốc đất và sổ: sổ đã tách riêng từng lô chưa, hay mới chỉ có sơ đồ phân lô.
- Quy hoạch: tra quy hoạch sử dụng đất tại phường, xã.
- Mục đích sử dụng ghi trên sổ: đất ở toàn phần hay chỉ một phần.
- Hạ tầng: con đường đã bàn giao cho địa phương hay vẫn là lối đi riêng trên đất người bán.
- Khả năng xin phép xây dựng trên chính lô đó.
Điều kiện tách thửa hiện hành đã được tóm ở bài điều kiện tách thửa, tách sổ; TP.HCM vừa có quy định riêng, xem TP.HCM tách thửa từ 36 m². Và hợp đồng cọc với người bán cá nhân nên được công chứng — lý do ở bài hợp đồng đặt cọc viết tay hay công chứng.
Một dấu hiệu nên dừng lại hỏi kỹ: người bán đứng tên cá nhân nhưng rao cả chục lô liền nhau, có sơ đồ, có "giá ưu đãi đợt đầu". Đó là cách vận hành của một dự án, trong khi hồ sơ lại là của một cá nhân.
Câu hỏi thường gặp
Mua đất nền tách thửa ngoài dự án có được Luật Kinh doanh bất động sản bảo vệ không?
Hiện tại gần như không. Theo phân tích HoREA mà VnExpress và Tuổi Trẻ dẫn ngày 23/9/2026, giao dịch cá nhân chuyển nhượng đất ngoài dự án nằm ngoài phạm vi luật này, nên tranh chấp được xử theo quy định dân sự và đất đai chung.
HoREA đề xuất sửa gì?
HoREA đề nghị dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) điều chỉnh cả giao dịch chuyển nhượng, cho thuê quyền sử dụng đất trong và ngoài dự án, và tách thành hai nhóm quy định riêng. Đây mới là kiến nghị, chưa phải quy định.
Trước khi xuống cọc một lô đất nền tách thửa nên kiểm gì?
Kiểm năm thứ — nguồn gốc đất và sổ, quy hoạch, mục đích sử dụng ghi trên sổ, hạ tầng thực tế, và khả năng xin phép xây dựng. Người bán đứng tên cá nhân nhưng rao bán cả dãy lô là dấu hiệu nên hỏi kỹ hơn.
Số liệu trong bài lấy từ đâu (3 mục)
| Khẳng định trong bài | Căn cứ |
|---|---|
| HoREA công bố ngày 23/9/2026: Luật Đất đai cho phép tách thửa, hợp thửa, chuyển mục đích sang đất ở; 'đầu nậu' núp danh nghĩa người sử dụng đất cá nhân để phân lô bán nền không lập dự án; giao dịch đất nền tự phát bị loại trừ khỏi phạm vi Luật Kinh doanh bất động sản; đề nghị dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) điều chỉnh cả chuyển nhượng, cho thuê quyền sử dụng đất trong và ngoài dự án | VnExpress 23/9/2026 — HoREA: Khoảng trống pháp lý tạo kẽ hở cho 'đầu nậu' đất nền lừa đảo (https://vnexpress.net/horea-khoang-trong-phap-ly-tao-ke-ho-cho-dau-nau-dat-nen-lua-dao-5124043.html) |
| Luật Kinh doanh bất động sản 2023: khoản 2 Điều 1 loại trừ trường hợp cá nhân chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngoài dự án; Điều 28 đặt điều kiện với đất nền trong dự án; HoREA (Chủ tịch Lê Hoàng Châu) đề nghị tách Chương IV thành hai nhóm quy định riêng cho đất trong dự án và ngoài dự án | Tuổi Trẻ 22–23/9/2026 — Sửa Luật Kinh doanh bất động sản, đừng bỏ qua 'phân lô bán nền' núp bóng tách thửa (https://tuoitre.vn/sua-luat-kinh-doanh-bat-dong-san-dung-bo-qua-phan-lo-ban-nen-nup-bong-tach-thua-100260922112630039.htm) |
| Điều kiện tách thửa, tách sổ — bài cũ | dieu-kien-tach-thua-tach-so-hien-nay |
