Trong quãng từ ngày bàn giao căn hộ tới khi hội nghị nhà chung cư lần đầu bầu được ban quản trị, chủ đầu tư làm thay việc của ban quản trị, đơn vị vận hành do chủ đầu tư chọn, mức phí dịch vụ là con số đã ghi trong hợp đồng mua bán, và quỹ bảo trì 2% nằm trong tài khoản riêng chờ bàn giao; Luật Nhà ở 2023 đặt hạn 12 tháng cho hội nghị lần đầu khi đã bàn giao tối thiểu 50% số căn.

Trước khi có ban quản trị, cư dân không ký hợp đồng dịch vụ với ai cả: chủ đầu tư cầm việc vận hành, đơn vị quản lý do chủ đầu tư chọn, và mức phí là con số đã nằm sẵn trong hợp đồng mua bán. Luật Nhà ở 2023 gọi quãng này là giai đoạn chưa tổ chức hội nghị nhà chung cư lần đầu. Nó bắt đầu từ ngày bạn nhận chìa khoá và kéo dài tới khi cư dân bầu được ban quản trị, có toà chỉ vài tháng, có toà vài năm. Chúng tôi đã viết về quyền hạn và tiền của ban quản trị chung cư; bài này nói về quãng trống phía trước, khi ban quản trị chưa ra đời.
Ai quản lý toà nhà khi chưa có ban quản trị?
Chủ đầu tư làm thay các công việc của ban quản trị, và tự vận hành hoặc thuê một đơn vị đủ điều kiện để vận hành toà nhà. Với nhà chung cư có thang máy, Điều 149 Luật Nhà ở 2023 bắt buộc việc vận hành phải do đơn vị có chức năng, năng lực quản lý vận hành đảm nhận. Điều 150 đặt ba điều kiện cho đơn vị đó: là doanh nghiệp, hợp tác xã hoặc đơn vị sự nghiệp có chức năng; có đủ các bộ phận kỹ thuật, chăm sóc khách hàng, bảo vệ, phòng cháy chữa cháy, vệ sinh môi trường; và nhân viên có chứng nhận đào tạo nghiệp vụ. Đơn vị chỉ được cung cấp dịch vụ sau khi có văn bản thông báo đủ điều kiện của cơ quan nhà nước.
Hệ quả cho người ở: tên đơn vị vận hành trong những tháng đầu không do bạn chọn, nhưng bạn có quyền hỏi văn bản thông báo đủ điều kiện của họ. Một đơn vị không đưa ra được văn bản đó đang vận hành thang máy, bơm, hệ thống phòng cháy của toà bạn mà chưa qua cửa kiểm nào.

Phí dịch vụ giai đoạn này do ai quyết?
Mức phí dịch vụ trước hội nghị lần đầu là mức đã thoả thuận trong hợp đồng mua bán, theo khoản 3 Điều 151 Luật Nhà ở 2023. Nghĩa là con số đó được chốt ngay khi bạn ký mua, trước cả khi toà nhà xây xong. Hợp đồng mẫu của một dự án nhà ở tại Nam Nha Trang ghi phí dịch vụ quản lý hằng tháng nằm ngoài giá bán và tính kể từ ngày bàn giao, kể cả khi bạn chưa dọn vào.
Sau khi hội nghị nhà chung cư họp, mức phí do đơn vị quản lý và hội nghị thoả thuận lại. Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành khung giá dịch vụ để các bên tham khảo, và khung đó được áp dụng khi hai bên không thoả thuận được. Giá dịch vụ không bao gồm kinh phí bảo trì; hai khoản này đi hai đường khác nhau, như chúng tôi đã tách ở bài cách tính phí quản lý vận hành.
| Giai đoạn | Ai chọn đơn vị vận hành | Mức phí lấy từ đâu |
|---|---|---|
| Từ bàn giao tới hội nghị lần đầu | Chủ đầu tư | Hợp đồng mua bán căn hộ |
| Sau khi có ban quản trị | Hội nghị nhà chung cư | Thoả thuận giữa đơn vị vận hành và hội nghị |
| Hai bên không thoả thuận được | Hội nghị nhà chung cư | Khung giá của UBND tỉnh |
Vì vậy, đọc mục phí dịch vụ trong hợp đồng mua bán là lúc duy nhất bạn còn tác động được tới con số của giai đoạn đầu. Hãy xem mức phí có ghi đơn giá trên mỗi mét vuông, có điều khoản điều chỉnh, và có nói phí tính từ ngày bàn giao hay ngày dọn vào.
Quỹ bảo trì 2% nằm ở đâu trong lúc chờ?
Quỹ bảo trì 2% nằm trong một tài khoản riêng do chủ đầu tư mở tại tổ chức tín dụng, và chờ ở đó tới khi ban quản trị được công nhận. Người mua đóng khoản này trước khi nhận bàn giao, theo Điều 152 và 153 Luật Nhà ở 2023. Tiền đó thuộc về cư dân, nhưng trong suốt giai đoạn chưa có ban quản trị, chữ ký trên tài khoản là của chủ đầu tư. Chúng tôi đã viết riêng về quỹ bảo trì 2%: ai giữ và dùng vào đâu.
Nghị định 339/2026/NĐ-CP, hiệu lực 26/8/2026, gắn tiền phạt cho từng mắt xích của quãng chờ này, theo CafeF ngày 04/09/2026:
| Hành vi của chủ đầu tư | Mức phạt |
|---|---|
| Không bàn giao, bàn giao chậm hoặc thiếu kinh phí bảo trì | 260–300 triệu đồng |
| Không tổ chức hội nghị nhà chung cư lần đầu | 200–260 triệu đồng |
| Không mở tài khoản quản lý kinh phí bảo trì đúng quy định | 80–100 triệu đồng |
Chi tiết các mức phạt khác nằm ở bài Nghị định 339 với quản lý chung cư.

Khi nào bàn giao cho ban quản trị, và cư dân làm gì để rút ngắn quãng chờ?
Hội nghị lần đầu phải họp trong 12 tháng kể từ ngày toà nhà được bàn giao đưa vào sử dụng, khi đã bàn giao tối thiểu 50% số căn hộ. Chưa đủ 50% thì hội nghị họp sau khi đủ. Chủ đầu tư không tổ chức thì Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có toà nhà đứng ra tổ chức. Cư dân không phải chờ thụ động:
- Bước 1 — Ghi lại ngày toà nhà được bàn giao đưa vào sử dụng. Mốc 12 tháng đếm từ ngày đó, không đếm từ ngày bạn nhận căn.
- Bước 2 — Hỏi chủ đầu tư số căn đã bàn giao. Khi con số vượt một nửa, hạn 12 tháng bắt đầu có hiệu lực thật.
- Bước 3 — Đề nghị bằng văn bản tới UBND cấp xã khi quá hạn. Văn bản có chữ ký nhiều hộ là thứ cơ quan xã dựa vào để triệu tập hội nghị.
- Bước 4 — Giữ biên lai đóng quỹ bảo trì. Khi ban quản trị nhận bàn giao, biên lai từng hộ là căn cứ đối chiếu số dư tài khoản.
Ai KHÔNG phù hợp
Người mua nhà phố, biệt thự trong khu đô thị sẽ thấy mô hình ở đây không khớp, vì phần lớn khu thấp tầng vận hành theo hợp đồng dịch vụ với chủ đầu tư hoặc ban đại diện khu dân cư, không qua hội nghị nhà chung cư. Người mua căn hộ du lịch trên đất thương mại dịch vụ cũng nên đọc kỹ hợp đồng riêng của dự án, vì toà căn hộ du lịch không phải nhà ở và quy chế vận hành do hợp đồng quyết định. Với người mua căn hộ để ở, hiểu quãng chờ này giúp bạn đọc mục phí trong hợp đồng mua bán bằng con mắt của người sẽ sống với con số đó suốt năm đầu tiên.
Câu hỏi thường gặp
Khi chưa có ban quản trị, ai quản lý chung cư?
Chủ đầu tư làm thay các công việc của ban quản trị, và tự vận hành hoặc thuê một đơn vị quản lý vận hành. Với toà có thang máy, đơn vị đó phải có thông báo đủ điều kiện của cơ quan nhà nước theo Điều 150 Luật Nhà ở 2023.
Phí dịch vụ trước khi có ban quản trị do ai quyết?
Mức phí là con số đã thoả thuận trong hợp đồng mua bán căn hộ, theo khoản 3 Điều 151 Luật Nhà ở 2023. Sau khi hội nghị nhà chung cư họp, mức phí do đơn vị quản lý và hội nghị thoả thuận lại; khung giá của UBND tỉnh dùng để tham khảo và áp dụng khi hai bên không thoả thuận được.
Bao lâu sau bàn giao thì phải họp hội nghị nhà chung cư lần đầu?
Trong 12 tháng kể từ ngày toà nhà được bàn giao đưa vào sử dụng, với điều kiện đã bàn giao tối thiểu 50% số căn hộ. Chủ đầu tư không tổ chức thì UBND cấp xã tổ chức, và theo Nghị định 339/2026, chủ đầu tư có thể bị phạt 200–260 triệu đồng.
Quỹ bảo trì 2% nằm ở đâu khi chưa có ban quản trị?
Trong một tài khoản riêng do chủ đầu tư mở tại tổ chức tín dụng, tách khỏi tiền của doanh nghiệp. Khi ban quản trị được công nhận, chủ đầu tư phải bàn giao khoản này; chậm hoặc thiếu có thể bị phạt 260–300 triệu đồng theo Nghị định 339/2026.
Số liệu trong bài lấy từ đâu (6 mục)
| Khẳng định trong bài | Căn cứ |
|---|---|
| Hội nghị nhà chung cư lần đầu phải tổ chức trong 12 tháng kể từ ngày nhà chung cư được bàn giao đưa vào sử dụng và có tối thiểu 50% số căn hộ đã bàn giao cho người mua, thuê mua; chưa đủ 50% thì tổ chức sau khi đủ; chủ đầu tư không tổ chức thì UBND cấp xã nơi có nhà chung cư tổ chức; khi chưa có ban quản trị, chủ đầu tư thực hiện các công việc của ban quản trị | Thư Viện Pháp Luật, mục 'Hội nghị nhà chung cư lần đầu được tổ chức vào thời gian nào theo Thông tư 05/2024/TT-BXD?' (thuvienphapluat.vn), và Hệ thống pháp luật, bài 'Tổ chức hội nghị nhà chung cư lần đầu: những nút thắt pháp lý cư dân cần biết' (hethongphapluat.com), truy cập 10/11/2026 |
| Luật Nhà ở 2023: nhà chung cư có thang máy phải do đơn vị có chức năng, năng lực quản lý vận hành (Điều 149); đơn vị quản lý vận hành phải là doanh nghiệp, hợp tác xã hoặc đơn vị sự nghiệp có chức năng, có các bộ phận kỹ thuật, chăm sóc khách hàng, bảo vệ, phòng cháy chữa cháy, vệ sinh, nhân viên có chứng nhận đào tạo, và chỉ cung cấp dịch vụ sau khi có văn bản thông báo đủ điều kiện (Điều 150); giá dịch vụ khi chưa tổ chức hội nghị lần đầu theo thoả thuận trong hợp đồng mua bán, sau đó do đơn vị quản lý và hội nghị thoả thuận, giá dịch vụ không gồm kinh phí bảo trì, UBND tỉnh ban hành khung giá để tham khảo và áp dụng khi các bên không thoả thuận được (Điều 151) | Tạp chí Luật sư Việt Nam ngày 21/07/2024, Luật sư Thiều Hữu Minh và Trần Khánh Vân — 'Nhà chung cư và quản lý vận hành nhà chung cư theo Luật Nhà ở năm 2023' (lsvn.vn) |
| Người mua đóng kinh phí bảo trì 2% trước khi nhận bàn giao vào tài khoản riêng do chủ đầu tư mở tại tổ chức tín dụng (Điều 152, 153 Luật Nhà ở 2023); chủ đầu tư bàn giao kinh phí cho ban quản trị, nếu không bàn giao thì ban quản trị đề nghị UBND yêu cầu chủ đầu tư bàn giao | Thư Viện Nhà Đất và Thư Viện Pháp Luật, các mục hỏi đáp về kinh phí bảo trì nhà chung cư theo Luật Nhà ở 2023, truy cập 10/11/2026 |
| Nghị định 339/2026/NĐ-CP hiệu lực 26/8/2026: phạt 260–300 triệu đồng với hành vi không bàn giao, bàn giao chậm hoặc không đầy đủ kinh phí bảo trì; 200–260 triệu đồng với hành vi không tổ chức hội nghị nhà chung cư lần đầu; 80–100 triệu đồng với hành vi không mở tài khoản quản lý kinh phí bảo trì đúng quy định | CafeF ngày 04/09/2026 dẫn VTC News; bài /tin đã đăng nghi-dinh-339-phat-vi-pham-quan-ly-chung-cu |
| Hợp đồng mẫu của một dự án nhà ở tại Nam Nha Trang: tổng giá bán không gồm phí dịch vụ quản lý hằng tháng, khoản phí này tính kể từ ngày bàn giao | wiki: hdmb-charmora-mau-2026-05, Điều 2 hợp đồng mẫu |
| Luật Nhà ở số 27/2023/QH15 có hiệu lực từ 01/8/2024 | Sở Xây dựng Thừa Thiên Huế, slide báo cáo Luật Nhà ở (sxd.thuathienhue.gov.vn), 2024 |
